Lifo:Ποιο βιβλίο εκφράζει τη δεκαετία μας

Ποιό βιβλίο εκφράζει τη Δεκαετία μας;

Το βιβλίο που χαρακτηρίζει τη δεκαετία ίσως να μη γράφτηκε ποτέ στα ελληνικά.

Ποιό βιβλίο εκφράζει τη Δεκαετία μας;
Το διάστημα αυτό δεν γράφτηκε το μεγάλο ελληνικό μυθιστόρημα γιατί η συγκεκριμένη εποχή είναι τόσο κατακερματισμένη, μεταιχμιακή και απομαγευτική, όπως αποδεικνύει το γεγονός ότι τα ερεθίσματα που προσφέρει είναι a priori διυλισμένα και έρχονται στο φως, έχοντας ήδη απεκδυθεί το μύθο τους. – Αλέξης Σταμάτης

Το βιβλίο της δεκαετίας. Σίγουρα θα συναντήσουμε αυτό τον τίτλο σε κάποιο από τα αφιερώματα βιβλιοφιλικών και άλλων εντύπων. Η μανία με τις λίστες, άλλωστε, δεν έχει κοπάσει ακόμα. Πόσο μάλλον τώρα, που φτάνουμε και στο τέλος της πρώτης δεκαετίας της τρίτης χιλιετίας μετά Χριστόν. Ωστόσο, ρωτώντας αρκετούς ανθρώπους ποιο μπορεί να είναι το ελληνικό βιβλίο της δεκαετίας, ή καλύτερα σε ποιο βιβλίο πρέπει να αναφερθεί η γενιά των ’00s, του ευρώ και της τεχνολογίας ως το εκείνο που την εκφράζει περισσότερο, συνάντησα έναν πανικό. Για να γίνουμε πιο σαφείς, εξηγούμε πως βιβλίο μιας εποχής δεν είναι αναγκαστικά αυτό που πλασαρίστηκε στην πρώτη θέση των ευπώλητων ούτε αυτό που περιγράφει (καλά ή κακά) την εποχή μας. Αν θέλουμε να δώσουμε έναν κάποιο ορισμό, είναι αυτό που δημιούργησε ένα νέο λογοτεχνικό ρεύμα, μιαν άλλη γλώσσα και που αντιπροσωπεύει μια γενιά ως ανάγνωσμα και ως αντίληψη. Παραδείγματα στο εξωτερικό υπάρχουν: Το Στον Δρόμο του Κέρουακ για τους μπίτνικ και το Trainspotting του Welsh για την ναρκοθύελλα των ’90s κ.ά. Όσον αφορά την εσωτερική παραγωγή, εύκολα μπορούμε να σταθούμε στο Διπλό Βιβλίο του Χατζή, στοΤρίτο Στεφάνι του Ταχτσή, στα Διόδια και τα Τζιτζίκια του Ραπτόπουλου, στοΣοφό Παιδί του Χωμενίδη, στο Σάββατο βράδυ στην άκρη της πόλης της Τριανταφύλλου. Άραγε, γι’ αυτούς που πλησιάζουν τώρα στα πρώτα -άντα υπάρχει ένα ανάλογο ελληνικό παράδειγμα;

 

«Θα το καταλάβουμε τα επόμενα χρόνια»

Απευθυνθήκαμε σε ανθρώπους που με τον ένα ή τον άλλο τρόπο εμπλέκονται με το βιβλίο, ώστε να μπορέσουμε να βρούμε γιατί δεν μας έρχεται κατευθείαν στο μυαλό ένας τίτλος όταν ψάχνουμε το ελληνικό μυθιστόρημα (κυρίως) της δεκαετίας. Όπως αναφέραμε και πιο πριν, ταΤζιτζίκια και τα Διόδια του Βαγγέλη Ραπτόπουλου είναι από τα βιβλία που χαρακτήρισαν τη δεκαετία του ’80. Ο ίδιος ο συγγραφέας αντέδρασε αρνητικά στην ερώτηση, υποστηρίζοντας πως «μόνο δημοσιογραφικές αποτιμήσεις μπορούν να γίνουν πάνω στη δεκαετία και όχι λογοτεχνικές. Αυτά που εκφράζουν τη δεκαετία του ’50 και τη δεκαετία του ’60 δεν είναι σίγουρα αυτά που έγιναν μεγάλες επιτυχίες και τα ήξεραν όλοι εκείνοι την περίοδο. Ακόμα καλύτερα, τον Κάφκα δεν τον ήξερε κανείς όταν έγραφε ή το Τρίτο Στεφάνι του Ταχτσή έκανε μια δεκαετία για να διαβαστεί. Για παράδειγμα, υπάρχουν δύο νέα βιβλία η Ανάκριση του Ηλία Μαγκλίνη (Κέδρος) και το η Δεξιά τσέπη του ράσου του Γιάννη Μακριδάκη (Εστία) που κατά τη γνώμη μου αποτυπώνουν πάρα πολύ καλά την εποχή μας. Το πρώτο περιγράφοντας τη σύγκρουση της γενιάς του Πολυτεχνείου με την ψηφιακή γενιά και το δεύτερο αποκαλύπτοντας τη μοναχικότητα του σύγχρονου ανθρώπου. Άρα, το θέμα δεν είναι αν υπάρχει ένα βιβλίο που εκφράζει την εποχή μας, αλλά και τι εννοούμε όταν μιλάμε γι’ αυτήν την εποχή. Είναι μια εποχή όπου έχει επικρατήσει το αίσθημα του ατομισμού. Υπάρχει ένας κατακερματισμός του τι αρέσει και τι όχι. Κάτι που δεν συμβαίνει μόνο στη λογοτεχνία, αλλά και στις άλλες τέχνες. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να δημιουργούνται μικρές κοινότητες, που η καθεμιά επηρεάζεται από διαφορετικά είδη λογοτεχνίας. Το φανταστικό, το αστυνομικό, το κοινωνικό και άλλα. Ο κατακερματισμός αυτός είναι που δεν μας επιτρέπει να μιλήσουμε για ένα συγκεκριμένο βιβλίο για τη δεκαετία. Δεν είναι ότι δεν έχουν βγει καλά βιβλία αλλά ότι δεν υπάρχει μια ομοιογενής βάση για να τα υποδεχτεί».

Be Sociable, Share!

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

*

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>